De kern van het voorstel is eenvoudig: niet het kind of de ouder moet voortdurend proberen zich tegen schadelijke online technieken te beschermen. Platforms moeten hun diensten vanaf het ontwerp veiliger maken voor minderjarigen.

Wat verandert er voor kinderen?

De Europese Commissie kiest voor verschillende regels per leeftijdsgroep.

Kinderen jonger dan 13 jaar zouden geen eigen account meer mogen hebben op sociale media. Ze kunnen onder voorwaarden nog wel gebruikmaken van bijvoorbeeld kindvriendelijke videodiensten via een account dat door een ouder of verzorger wordt beheerd.

Jongeren van 13 en 14 jaar krijgen volgens het voorstel alleen toegang via een zogenoemd mini-account. Dat account wordt door een ouder of verzorger aangemaakt en beheerd. Daarbij geldt onder meer een maximale gebruiksduur van één uur per dag.

Vanaf 15 jaar mogen jongeren zelfstandig een socialmedia-account openen. Ook voor oudere minderjarigen blijven aanvullende veiligheidsregels gelden.

Niet alleen sociale media, maar ook AI

Opvallend is dat de nieuwe regels veel verder gaan dan traditionele sociale media zoals Instagram, TikTok of Facebook. Ook videoplatforms, online games en AI-chatbots en virtuele AI-companions vallen onder het voorstel.

Daarmee reageert Europa op een digitale omgeving waarin jongeren steeds vaker gesprekken voeren met kunstmatige intelligentie. Vooral systemen die een persoonlijke of emotionele band met gebruikers proberen op te bouwen, krijgen extra aandacht.

AI-chatbots en digitale companions moeten voor minderjarigen standaard worden uitgeschakeld. Bovendien mogen ze niet zo worden ontworpen dat kinderen emotioneel afhankelijk van zo’n systeem worden.

Wat betekent ‘safe by design’?

Een belangrijk begrip in de KIDS Act is safe by design. Dat betekent dat digitale diensten vanaf het begin zo moeten worden ontworpen dat kinderen zo min mogelijk risico lopen.

Dat heeft praktische gevolgen. Functies die gebruikers steeds opnieuw naar een platform proberen terug te trekken, worden aan banden gelegd. Denk aan oneindig scrollen, beloningsmechanismen en pushmeldingen tijdens slaapuren.

Ook moeten accounts van minderjarigen standaard privé zijn en moeten jongeren eenvoudig andere gebruikers kunnen blokkeren of dempen. Ongevraagd contact door onbekenden moet verder worden beperkt.

Leeftijd controleren zonder paspoort naar Instagram te sturen

Een lastig onderdeel is de controle van de leeftijd. Een verbod heeft immers weinig effect wanneer een kind bij het openen van een account eenvoudig een andere geboortedatum kan invoeren.

Daarom werkt Europa aan een systeem voor digitale leeftijdscontrole. Daarbij moet kunnen worden aangetoond dat iemand bijvoorbeeld ouder dan 13, 15 of 18 jaar is, zonder dat een commercieel platform direct een kopie van een identiteitsbewijs hoeft te ontvangen.

De Europese leeftijdsverificatie-oplossing is juist bedoeld om zo min mogelijk persoonsgegevens prijs te geven. Reuters meldt dat het systeem werkt met digitale leeftijdsbewijzen waarbij identiteitsdocumenten en biometrische gegevens niet door platforms hoeven te worden opgeslagen.

De verantwoordelijkheid verschuift naar techbedrijven

Misschien wel de belangrijkste verandering zit niet in de leeftijdsgrens, maar in de verantwoordelijkheid.

Tot nu toe ligt een groot deel van de controle bij ouders en jongeren zelf: schermtijd instellen, privacyinstellingen aanpassen, accounts beveiligen en ongewenste content blokkeren.

Europa wil dat principe omdraaien.

Technologiebedrijven moeten straks aantonen dat hun diensten geschikt en veilig zijn voor jonge gebruikers. De Europese Commissie spreekt daarbij over het omkeren van de bewijslast: platforms moeten laten zien dat hun product veilig is ontworpen, in plaats van dat toezichthouders eerst moeten aantonen dat een ontwerp schadelijk is.

Grote gevolgen voor marketing en platformdesign

Voor marketeers, platformontwikkelaars en adverteerders kan de KIDS Act daardoor veel verder gaan dan alleen een leeftijdscontrole bij het registreren.

Personalisatie, engagementmechanismen, notificaties, aanbevelingsalgoritmes en interfaces die zijn ontwikkeld om mensen langer op een platform te houden, komen nadrukkelijker onder toezicht te staan wanneer minderjarigen er gebruik van maken.

Dat sluit aan op bestaande Europese regels. Onder de Digital Services Act is gerichte online reclame op basis van profilering van minderjarigen bijvoorbeeld al verboden. De KIDS Act bouwt verder op die ontwikkeling door ook het ontwerp en gebruik van digitale diensten verder te reguleren.

Het is nog geen definitieve wet

De maatregelen gelden niet onmiddellijk. De KIDS Act is op 17 september 2026 door de Europese Commissie voorgesteld en moet nog worden behandeld door het Europees Parlement en de EU-lidstaten. Tijdens dat wetgevingsproces kunnen onderdelen nog veranderen.

De richting is ondertussen duidelijk: Europa wil dat de digitale wereld zich meer aanpast aan kinderen, in plaats van te verwachten dat kinderen zichzelf voortdurend aanpassen aan technologie.

Voor sociale media, AI-bedrijven en online marketeers betekent dat een fundamentele verschuiving. Niet alleen de inhoud van digitale diensten komt onder toezicht te staan, maar ook de technieken waarmee aandacht, engagement en gebruik worden gestimuleerd.