CNV Onderwijs is de vakvereniging voor iedereen die werkt in een van de onderwijssectoren. Van het primair- tot en met het hoger beroepsonderwijs. Ook het CNVO worstel met de vraag hoe sociale media juist in te zetten. Sociale media en onderwijs blijken in de praktijk een gekke mix. Leerlingen en stude nten uiten veel via sociale media leraren willen dit nog weleens negeren. Dit ter irritaties van gemotiveerde leerlingen die duidelijk een signaal afgeven. Kijken we naar de richtlijnen van het CNVO dan zien we de stelligheid dat degene die plaats ook verantwoordelijk is voor zijn/ haar uiting. Kijk uit voor populair taalgebruik. Daarnaast het advies niet belerend te zijn via sociale media maar vooral ook niet in discussie te gaan met een leerling, bestuur of ouder.
>> klik hier voor de download in PDF-vorm van deze CNVO richtlijnen <<
Social Media Protocol Onderwijs
Social Media zijn niet meer weg te denken in onze maatschappij en dus ook niet bij iedereen die betrokken is bij scholen. Social media kunnen een goede bijdrage leveren
aan de professionaliteit van onderwijspersoneel en de kwaliteit van het onderwijs. Net zoals bij de introductie van internet en e-mail eind vorige eeuw levert het gebruik van
social media vragen op over het gebruik van deze individuele en meestal openbare communicatiekanalen. Uitgangspunt is dat professionals zelf weten hoe zij hiermee verstandig omgaan. Het
digitale gedrag op social media wijkt niet af van het real life gedrag binnen de school. Toch zijn er in scholen verschillen in kennis en ervaringen met, en meer of minder
enthousiasme over social media. Dit protocol heeft als doel de dialoog over het gebruik ervan op gang te brengen en een handreiking te bieden voor meer duidelijkheid in het
grijze gebied tussen binnen- en buitenschools mediagebruik. Onder social media verstaat CNV Onderwijs Twitter, Hyves, Facebook, LinkedIn en Youtube en de wat minder bekende varianten daarop.
Richtlijnen gebruik social media
(Waar nu ‘de school’ staat kan de naam van de eigen school ingevuld worden)
1. Medewerkers van
de school
delen kennis en andere waardevolle informatie.
2. Bij onderwijs onderwerpen maken medewerkers duidelijk of zij op persoonlijke titel of
namens
de school
publiceren.
3. Medewerkers van
de school
publiceren geen vertrouwelijke informatie op social media.
4. Ga niet in discussie met een leerling of ouder op social media.
5. Schoolbestuurders, schoolleiders en leidinggevenden zijn altijd vertegenwoordiger van de school
– ook als zij een privé-mening verkondigen. Bij twijfel niet publiceren.
6. Medewerkers van
de school
zijn persoonlijk verantwoordelijk voor wat zij publiceren.
7. Medewerkers van
de school
weten dat publicaties op social media altijd vindbaar zijn.
8. Bij twijfel over een publicatie of over de raakvlakken met
de school
zoeken
medewerkers contact hun leidinggevende.
9.
De school
zorgt ook digitaal voor een veilig klimaat en communiceert met
medewerkers, leerlingen en ouders hoe zij dit doet.
10.
De school
legt vast welke maatregelen zij neemt bij digitale overtredingen van
medewerkers, leerlingen en ouders en communiceert dit met deze doelgroepen.
Praktische voorbeelden
Kennisdeling
Via Twitter of in Linkedingroepen (bijvoorbeeld Schooljournaal of Onderwijs 2.0) kan
onderwijspersoneel zich mengen in discussies over onderwijszaken. Dit kan op basis van
persoonlijke ervaringen. Als een standpunt van
de school
of organisatie gepubliceerd
wordt, vermeldt de schrijver dit. Een voorbeeld van een discussie uit een Linkedingroep:
Adviseur onderwijskwaliteit opent discussie:
Selectie aan de poort bij de lerarenopleidingen en m.n. bij de pabo’s?: Ja, natuurlijk ook op vooropleiding en op cijfers. En een zorgvuldige intake. Wat vindt het CNV-O daarvan?
Reactie leraar:
Jaren zestig Rotterdam, drie grote parallelklassen. Voorwaarde om geplaatst te worden: ruim voldoende staan voor het vak wiskunde (6.8 of 7 dat weet ik niet precies meer)…
Reactie medewerker CNV Onderwijs:
CNV Onderwijs wil een strenge selectie aan de poort van pabo’s. Vooral de motivatie en leerhouding van aspirant studenten zijn belangrijk…
Verantwoordelijkheid
Hoofdregel: het gedrag van leraren op Hyves, Facebook, Youtube en Twitter wijkt niet af van wat in de klas of op school gebruikelijk is. Don’ts:
– Foto’s of filmpjes op van leraren op vakantie of in beschonken toestand op een feest.
– Tweets van leraren die eindigen met ‘…en nu wel aan je huiswerk. Laterzz XXX…
– Te populair taalgebruik en schuttingtaal.
Veiligheid
De school
heeft een verantwoordelijkheid als het gaat om de veiligheid van
onderwijspersoneel en leerlingen. Dat begint met duidelijke en gecommuniceerde normen en waarden en de handhaving daarvan, ook digitaal. Scholen moeten zich niet
laten verrassen door incidenten. Zorg voor duidelijke regels over: welke mediadragers zijn in de klas en op school toegestaan? Ben je als school betrokken in het grijze gebied
tussen privé en school? Wanneer schakel je ouders in, en wanneer politie? Welke sancties hanteer je bij welke overtreding? Hoe ga je om met slachtoffers en hoe met pers?
Er is al veel materiaal op dit gebied. Bijvoorbeeld op
www.arboportaal.nl
,
www.schoolenveiligheid.nl
en scholen kunnen natuurlijk informatie en kennis delen over
deze onderwerpen. Communiceer de regels en afspraken duidelijk met
onderwijspersoneel, leerlingen en ouders.
Voorbeelden die voor onveiligheid kunnen zorgen:
– Kleineren van leraren of leerlingen via Youtube filmpjes
– Dreigtweets van leerlingen
– Digitale seksuele intimidatie of beschuldiging ervan.
Voor iedereen die niet in het onderwijs werkt heeft het CNV ook een protocol. Dat is te
vinden op http://www.cnv.nl/plezier-in-werk/werk-en-internet/social-media-protocol/
Achtergrondinformatie
Bedenk dat…
·
Het gebruik van social media ‘real time’ gebeurt. Een druk op de knop
en jouw bericht staat direct online.
·
Online informatie misschien wel eeuwig online staat. Het is niet altijd
gemakkelijk om informatie naderhand te (laten) verwijderen. Bedenk dus goed hoe je wilt overkomen in tekst, beeld en geluid – en niet alleen voor dat ene moment. Werkgevers, leerlingen en ouders
zoeken soms op google naar meer informatie.
·
Het een ongeschreven regel is om eenmaal geplaatste berichten niet
te verwijderen. Met een druk op de knop (real time) worden ook foute berichten online geplaatst. Probeer de eerste te zijn om je eigen fouten te corrigeren, zonder eerdere berichten per definitie te wijzigen of te verwijderen. Vermeld daarbij dat jij degene bent die het bericht wijzigt. Geef bij verwijdering een goede reden.
·
Je ook rekening dient te houden met het wettelijk vastgelegde
auteurs-, beeld- en citaatrecht. Het is verboden om zonder toestemming van de maker andermans werk te publiceren.
Schending van deze wet levert je een boete op van honderden euro’s.
Sociale omgangsvormen online net zo goed gelden als offline.
Respecteer degene tot wie je je richt. Laster, beledigingen en obsceniteit zijn niet geoorloofd. De privacy van anderen wordt gerespecteerd. Dit geldt voor zowel schoolbesturen, directies, onderwijspersoneel als voor leerlingen.
·
Je zoveel mogelijk inhoudelijk dient te reageren op stukken van
anderen. Alleen je mening geven, zonder onderbouwing daarvan, vervuilt de discussie en zegt meer over de schrijver van de reactie dan over het stuk. Onthoud dat dit soort reacties ook in google naar
boven kunnen komen.
Social media soms als gevolg hebben dat er een grijs gebied ontstaat
tussen privé en werkgerelateerde zaken. Wanneer je op een persoonlijke blog over je werk schrijft, kun je een disclaimer (zie voorbeeld onderaan het protocol) opnemen waarin staat dat dit blog jouw persoonlijke standpunt weergeeft en dat dit niet overeen hoeft te komen met het standpunt van de school.
