Hoofdstuk 1: Wij delen meer persoonlijke data dan wij denken

 

We delen gegevens wanneer we online winkelen of een bericht op sociale media plaatsen. Maar ook tijdens autorijden, koken en praten met een AI-assistent ontstaan datastromen. Die zijn minder zichtbaar. Je gebruikt een handige functie, terwijl op de achtergrond informatie wordt verzameld, opgeslagen of doorgestuurd. Daardoor is niet altijd duidelijk welke gegevens je deelt en wat ermee gebeurt.

Slimme apparaten brengen dataverzameling je huis binnen

Een apparaat met internetverbinding biedt extra gemak. Je kunt het bijvoorbeeld op afstand bedienen via een app. Maar die verbinding maakt ook gegevensuitwisseling mogelijk.

Onderzoek van consumentenorganisatie Which?, beschreven door The Guardian, signaleerde vergaande appmachtigingen en dataverzameling bij slimme apparaten, waaronder airfryers.

Hierbij is het verschil tussen een functie en een toestemming belangrijk. Voor bediening op afstand is communicatie nodig. Dat betekent niet automatisch dat iedere gevraagde toegang noodzakelijk is. Wie tijdens de installatie snel akkoord gaat, kan mogelijkheden toestaan zonder de gevolgen daarvan te begrijpen. Een machtiging voor microfoontoegang bewijst overigens niet dat een apparaat daadwerkelijk gesprekken opneemt.

Je auto verzamelt meer dan kilometers

Ook moderne auto’s zijn verbonden apparaten. Het voertuig en gekoppelde diensten kunnen informatie verwerken over locaties, ritten en gebruik. Een telefoon koppelen voegt bovendien een extra gegevensverbinding toe.Associated Press beschreef in september 2023 Mozilla’s onderzoek naar de privacyvoorwaarden van 25 automerken. Daaruit bleek dat bestuurders weinig controle hadden over verzamelde gegevens. Negentien merken vermeldden dat zij persoonsgegevens konden verkopen.

Dat betekent niet dat iedere auto voortdurend alle denkbare informatie doorverkoopt. Het laat wel zien waarom privacyvoorwaarden relevant zijn: ze beschrijven welke ruimte een fabrikant zichzelf geeft.

Rijgegevens kunnen gevolgen hebben voor je portemonnee

Gegevens worden extra gevoelig wanneer andere partijen er beslissingen op baseren. Car and Driver berichtte in maart 2024 over rijgegevens uit verbonden auto’s die bij verzekeraars terechtkwamen. Sommige Amerikaanse bestuurders beseften niet dat hun rijgedrag werd gevolgd en gevolgen kon hebben voor hun verzekeringspremie.

Hier verandert informatie over een autorit in een beoordeling van de bestuurder. Een handige verbonden dienst kan daarmee gevolgen krijgen buiten het oorspronkelijke gebruik. Deze voorbeelden betreffen de Verenigde Staten; ze beschrijven niet automatisch de Nederlandse verzekeringspraktijk.

Een gesprek met AI is ook gegevens delen

Bij AI voelt gegevensuitwisseling vaak als een persoonlijk gesprek. Daardoor vergeten gebruikers gemakkelijk dat zij informatie invoeren bij een digitale aanbieder. TechCrunch beschreef hoe gebruikers via Meta AI’s deelfunctie persoonlijke gesprekken publiceerden zonder kennelijk te begrijpen dat anderen konden meelezen.

Daarnaast kan invoer trainingsmateriaal worden. Anthropic legde in augustus 2025 uit dat consumentengesprekken en programmeersessies voor modeltraining kunnen worden gebruikt wanneer gebruikers daarvoor kiezen. Verwerking om antwoord te geven, gebruik voor training en openbaar publiceren zijn dus verschillende handelingen.

Gemak vraagt om bewuste keuzes

Deze voorbeelden tonen hoe dataverzameling onderdeel wordt van dagelijkse handelingen. Ze bewijzen niet samen hoeveel onbewust datadelen jaarlijks toeneemt. De praktische les is eenvoudig: controleer appmachtigingen, instellingen voor gegevensdeling en keuzes rond AI-training. Vraag steeds: welke informatie is nodig voor deze functie, wie ontvangt die en waarvoor mag zij worden gebruikt?

 

#Hom9011, hom911

Hoofdstuk 1: Social commerce: van scrollen naar shoppen

Je bekijkt een video op sociale media en ziet een mooie jas. Je tikt op het product, bekijkt de prijs en kunt meteen verder met bestellen. Dat is social commerce: een combinatie van sociale media en online winkelen. Bedrijven brengen hun producten onder de aandacht op de plek waar mensen dagelijks filmpjes bekijken, berichten delen en reageren.

Hoe werkt social commerce?

Bij een gewone webshop zoek je meestal bewust naar een product. Bij social commerce ontdek je een product vaak terwijl je iets anders doet. Een video, foto of aanbeveling maakt je nieuwsgierig. Via een productlink kom je vervolgens bij meer informatie en de mogelijkheid om te bestellen. Soms kun je binnen het sociale platform afrekenen. Soms ga je daarvoor naar de webshop van de aanbieder. Welke mogelijkheden beschikbaar zijn, verschilt per platform en land. Het doel blijft hetzelfde: de weg tussen interesse en aankoop zo gemakkelijk mogelijk maken.

 

Lees verder

Hoofdstuk 1: Waardecreatie met AI en marketing

Generatieve AI helpt bij het ontwikkelen van content, campagnevarianten en persoonlijke communicatie. Een webshop kan bijvoorbeeld productaanbevelingen afstemmen op eerdere aankopen, terwijl een AI-assistent klanten helpt een geschikte keuze te maken. De waarde ontstaat wanneer deze ondersteuning de klant daadwerkelijk tijd bespaart, onzekerheid vermindert of een betere oplossing oplevert. Ook consumenten gebruiken AI om informatie te zoeken, producten te vergelijken en aanbiedingen te beoordelen. Daardoor moeten organisaties hun meerwaarde helder en betrouwbaar onderbouwen. De marketeer bepaalt de strategie en controleert of AI-uitkomsten correct, relevant en zorgvuldig zijn. Privacy, transparantie en persoonlijk contact blijven daarbij belangrijke aandachtspunten.

 

Lees verder

Hoofdstuk 1: Disruptie en Verdwenen Merken

 

 

 

Waar is Van Gend en Loos gebleven, wat is er gebeurd met Postbus 51 en hoe is het eigenlijk afgelopen met het Land van Ooit? Het boek ‘Verdwenen Merken’ biedt een uniek overzicht van bekende Nederlandse merken die tussen 1970 en 2015 zijn verdwenen.

In woord en beeld worden meer dan 300 merken weer even tot leven gebracht. Het afscheid van deze merken is soms tragisch, spectaculair of komisch, maar altijd spraakmakend. Van de ondergang van Exota en de DSB Bank tot het uit de lucht halen van Air Holland en TMF.

 

 

Met bijdragen van o.a. Bert van der Veer, Cor Molenaar, Erik de Zwart, Harry Kramp en Marianne Zwagerman biedt Verdwenen Merken een vermakelijk inzicht in ons ‘Nederlandse erfgoed’. Het boek staat garant voor honderden “oh ja”-momenten voor jong en oud.

 

 

 

 

 

#HOM9007, HOM9007

Hoofdstuk 1 De evolutie van het marketingdenken (Kotler) #video

 

 

Marketingwetenschappers, zoals Kotler beschrijven de overgang van traditionele naar moderne marketing. Zijn wetenschappelijke bijdrage krijgt ook kritiek: in hoeverre heeft zijn werk aantoonbaar bijgedragen aan de marketingwetenschap? Bij de fase van Marketing 1.0, zoals hij in zijn marketingboeken beschrijft, stond het product centraal. Bij Marketing 2.0 verschuift de aandacht naar de klant. In Marketing 3.0 beschouwt Kotler klanten als complete mensen, met eigen waarden, behoeften en ervaringen. Deze generatie draait om mensgerichte marketing. Met de inzet van AI en marketing komt deze mensgerichtheid weer terug als focus. Met Marketing 4.0 beschrijft Kotler de overgang naar een digitale, datagestuurde aanpak, zie de tabel in het boek.

 

Hij legt uit hoe klanten beslissingen nemen en benadrukt het belang van data om hun gedrag te begrijpen. Verderop in dit boek komt big data uitgebreider aan bod. Marketing 5.0 van Philip Kotler draait om het inzetten van technologie om klanten beter te begrijpen en te helpen. Denk aan AI, data-analyse en automatisering voor persoonlijke aanbiedingen en een betere klantbeleving. Daarbij blijven menselijke behoeften en waarden centraal staan: technologie ondersteunt mensgerichte marketing.

 

 

 

 

hom9004, #hom9004

Hoofdstuk 1 TEDx selectie: “AI en democratie kunnen elkaar flink versterken”

Toen  Divya Siddarth onlangs werd gevraagd waar ze aan werkt, antwoordde zij: “Democratie en technologie.” De persoon keek haar aan en zei: “Wauw… gecondoleerd.”. Divya Siddarth is een Indiase-Amerikaanse onderzoeker, politiek econoom en technologie-expert die zich bezighoudt met de relatie tussen kunstmatige intelligentie (AI), democratie en collectieve besluitvorming. Ze is vooral bekend als medeoprichter en directeur van het Collective Intelligence Project (CIP), een organisatie die onderzoekt hoe burgers meer inspraak kunnen krijgen in de ontwikkeling en besturing van AI.

Lees verder